17 Φεβρουαρίου 2019
   Διαβάστε αυτή την εβδομάδα 
Hλίας Κότσαλης

Hλίας Κότσαλης

Δευτέρα, 11 Φεβρουαρίου 2019 13:20

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟ

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Την Παρασκευή 8 Φεβρουαρίου 2019 ξεκίνησε η πιλοτική συνεργασία του κοινωνικού φαρμακείου του Δήμου Λήμνου με τον Ιατρικό σύλλογο Λήμνου. Στόχος της δράσης αυτής είναι η καλύτερη εξυπηρέτηση των ωφελουμένων.     

\Ο Πρόεδρος του Ιατρικού Συλλόγου Λήμνου                       Η Κοινωνική Λειτουργός του Κοινωνικού Φαρμακείου                                     Ο Αντιδήμαρχος

                                                                                                                                 

                 Θωμάς Λούκας                                                                            Ελένη Καραγιαννάκη                                                      Ιωάννης Ποντίκας                                                                              

                                                                                                                                                                                                                                     

Κυριακή, 10 Φεβρουαρίου 2019 21:43

Νεο Δ.Σ., οι Ατσικιώτες της Αθήνας

Απο ανάρτηση του Σταύρου Τραγάρα:  

ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΤΣΙΚΙΩΤΩΝ ΛΗΜΝΟΥ
Συγκροτήθηκε σε σώμα, το νέο διοικητικό συμβούλιο, του Συλλόγου Ατσικιωτών Λήμνου (Αθήνας - Πειραιά), το οποίο αναδείχθηκε κατά τις αρχαιρεσίες της 3/2/2019.
Το νέο διοικητικό συμβούλιο, έχει ως εξής:
Πρόεδρος: Σταύρος Τραγάρας.
Αντιπρόεδρος: Χρήστος Λεκάνης.
Γενική γραμματέας: Ελένη Μισετζή.
Ταμίας: Δημήτρης Τσουβελεκάκης.
Μέλη: Νίκος Βλαχόπουλος, Σωκράτης Σπαζούχος, Γιάννης Τσελεπής.

ΣΤΗ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΑΤΣΙΚΙΩΤΕΣ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ, ΔΕΞΙΑ Ο ΣΤΑΥΡΟΣ !

 

 

 

Η κοπη της Βασιλόπιττας του Συλλόγου Μυριναιων ΤΟ ΚΑΣΤΡΟ ήταν μια καλή ευκαιρία για να συναντηθούν οι Λημνιοι  στο χάος της Αθήνας,  να ενημερωθούν και στο τέλος να το καταλήξουν  σε μια συνεστίαση με πολύ χορό.

Στη φωτογραφία ο  Πρόεδρος του Συλλόγου Γ. Κότσαλης απευθύνει χαιρετισμό, ενώ η αντιπρόεδρος Τ. Γναρδέλη έτοιμη για την κοπή της πίτας.

Παρόντες  σ αυτή τη Γιορτή οι συγγραφείς  πολλών βιβλίων για τη Λήμνο: Θ. Μπελίτσος και Αρ. Τσοτρούδης.   

Κυριακή, 10 Φεβρουαρίου 2019 21:13

Τα ζουμπούλια ο,τι καλύτερο !

Σε κάθε τραπέζι και ένα μπουκέτο με ζουμπούλια (φωτογραφία).

Ήταν ένα ωραίο μοσχοβολιστό μήνυμα του  Δημοτικού Συνδυασμού ΣΥΜΠΑΝ στη Γενική Συνέλευση του,  στην Ατσική,  για την εκλογή Υποψηφίου Δημάρχου.

Όλα ήταν καλά οργανωμένα και τα ζουμπούλια ο,τι καλύτερο!

Η Χαριτίνη Φωτοπούλου (φωτογραφία), διευθύντρια του Γυμνασίου Λιβαδοχωρίου, θα είναι η υποψήφια Δήμαρχος του Συνδυασμού ΣΥΜΠΑΝ.  

Αυτό είναι το αποτέλεσμα (ήταν η μοναδική Υποψήφιος)  της ψηφοφορίας που έγινε στη σημερινή (Κυρ. 10/2/19) Γενική Συνέλευση των μελών του Συνδυασμού ΣΥΜΠΑΝ, ένας Συνδυασμός που πρόεκυψε από μια κίνηση πολιτών που ξεκίνησε πριν 2 μήνες…

Στη σημερινή  γενική συνέλευση,  που έγινε στην Ατσικη,   ακούσαμε  μια εκτενή αναφορά για την πορεία της Κίνησης,  όπου τοποθετήθηκαν αρκετά από τα μέλη και πρωτεργάτες της προσπάθειας να υπάρξει ένας Δημοτικός Συνδυασμός "Λαϊκής βάσης",  θα λέγαμε..

Πριν από την  εκλογή της Υποψήφιας Δημάρχου ψηφίστηκαν  οι επίσημες υποψηφιότητες  για τη θέση  του Δημοτικού Σύμβουλου. Ήταν μια πραγματικά πρωτότυπη και πρωτοποριακή  διαδικασία κατάρτισης Συνδυασμού, όπου  ο κάθε Υποψήφιος Δημοτικός  Σύμβουλος έπαιρνε το λίγο και παρέθετε όλα εκείνα τα στοιχεία που είναι απαραίτητα για να ψηφιστεί… Έτσι εκτός από την  υποψήφιο Δήμαρχο, η Γενική Συνέλευση έβγαλε και οκτώ Υποψηφίους Δημοτικούς Συμβούλους.

φυσικά έχει μεγάλη σημασία να αναφερθούν οι θέσεις που εκφράστηκαν από τους πρωτεργάτες της Κίνησης που μετεξελίχτηκε σε Συνδυασμό.  Όμως για αυτό έχουμε καιρό αφού οι θέσεις αυτές θα αναφερθούν και θα αναλυθούν σε ολη τη Προεκλογική περίοδο.

 

Η Κίνηση Πολιτών «Συμμαχία Παλλημνιακής Ανάπτυξης» προσκαλεί όλους τους Λημνιούς στη Γενική Συνέλευση του Νησιού, η οποία θα διεξαχθεί την Κυριακή 10 Φεβρουαρίου στις 12.00 μ.μ. στο κέντρο «Λόφος» στην Ατσική.
Κατά τη Γενική Συνέλευση θα εκλεγεί ο υποψήφιος Επικεφαλής και μέρος των υποψηφίων Δημοτικών Συμβούλων του συνδυασμού ΣΥΜ.Π.ΑΝ, ο οποίος θα διεκδικήσει τη Νέα Δημοτική Αρχή της Λήμνου. Υποψηφιότητες για τη θέση του Επικεφαλής του συνδυασμού, για τις θέσεις των Δημοτικών Συμβούλων καθώς και για τις Κοινότητες, θα γίνονται δεκτές με γραπτή αίτηση προς τη Γραμματεία ως και το Σάββατο 9 Φεβρουαρίου 10.00 μ.μ.
Δικαίωμα του εκλέγειν έχουν όσοι θα έχουν υπογράψει την Διακήρυξη της Κίνησης ως και το Σάββατο 9 Φεβρουαρίου, ώρα 10.00 μ.μ.
Για πληροφορίες και διευκρινήσεις : 6978690683

Από ένα καθαρά μπασκετικό  site (ΓΚΡΙΖΟΙ ΛΥΚΟΙ) αναδημοσιεύουμε ένα πολύ ενδιαφέρον και εντελώς  εξειδικευμένα  άρθρο με τίτλο:  

Λήμνος: Μια ελπιδοφόρος μπασκετική πραγματικότητα... (τι μας γράφει ο ΧάΚερ!)

 Οι Γκρίζοι Λύκοι το είχαν γράψει μήνες πριν, το πιστέψαμε λίγο νωρίτερα και σήμερα το βλέπουμε να παίρνει σάρκα και οστά. Είναι πλέον γεγονός, η αγάπη της οικογένειας Μπούμπουρα...
για το νησί τους, η εμπιστοσύνη και η στήριξη αυτής της  μπασκετικής τους προσπάθειας από την Ελληνική Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης και προσωπικά τον Πρόεδρο Γιώργο Βασιλακόπουλο, έδωσε στο ακριτικό νησί της Λήμνου την σκυτάλη των επιτυχιών στα μεγάλα σαλόνια και γέμισε  τους κατοίκους του μπασκετική αγάπη.

Σε ένα νησί που έβλεπε το μπάσκετ μόνο στην τηλεόραση, αφού δεν υπήρχε σε αυτό καμία μπασκετική υποδομή, αν και αποτελεί μέρος της  Τοπικής επιτροπής Λέσβου με έδρα την Μυτιλήνη,  σε ένα νησί που τα παιδιά του ζούσαν με το όνειρο, να πάνε στην Αθήνα ή σε όποια άλλη πόλη θα μπορούσαν να δουν από κοντά τους ήρωές τους, σε ένα νησί  που στις αλάνες  τα παιδιά έπαιζαν ποδόσφαιρο, ήρθε ο ΗΦΑΙΣΤΟΣ!!!!

Ήρθε στο νησί τους, ομάδα στην Α1 (ΕΣΑΚΕ)!!!  Και...

Σε χρόνο μηδέν  ο Σπύρος Μπούμπουρας δημιούργησε ένα γήπεδο κόσμημα. Ένα γήπεδο που λάμπει από καθαριότητα, που θερμαίνεται συνεχώς ακόμα και στις προπονήσεις των μίνι, ένα γήπεδο που το φως ανάβει μόνο του όταν πατάς τους χώρους των αποδυτηρίων και όχι μόνο. Ένα γήπεδο που θα επεκταθεί και πολύ σύντομα θα είναι έτοιμο να δεχθεί  πάνω από 2000 άτομα.

Ο ΗΦΑΙΣΤΟΣ ΛΗΜΝΟΥ έφερε στο ακριτικό και ξεχασμένο μπασκετικά νησί τον ενθουσιασμό, την μαζική προσέλευση στο γήπεδο οικογενειών και τα ινδάλματά τους, αθλητές και τις μεγάλες ομάδες που λαχταρούσαν να δουν.

Έκλεισαν δρόμοι για να υποδεχθούν τις ομάδες της καρδιάς τους που θα μοιράζονταν το χειροκρότημα με την ομάδα του νησιού τους, που όμως και αυτή έχει την ίδια θέση στην καρδιά τους!!

Άτομα όλων των ηλικιών ψάχνουν για να εξασφαλίσουν ένα εισιτήριο που σε κάθε εντός έδρας αγώνα είναι sold out.

Ραδιοφωνικές εκπομπές πριν και μετά τον αγώνα  κάνουν αφιερώματα σε αυτό που γίνεται στο νησί τους. Συνδέουν τον αθλητισμό με την ιστορία και την κουλτούρα του νησιού και αξιοποιούν με τον καλύτερο τρόπο την κάθε πληροφορία.

Δημιουργήθηκαν  από την ομάδα ακαδημίες με 150 παιδιά και η πορτοκαλί θεά είναι στα χέρια κάθε μικρού και μεγάλου.

Χτυπά στο γήπεδο ,στους δρόμους και τα πεζοδρόμια. Την κρατούν στα χέρια, την βάζουν στις σκάρες των  ποδηλάτων, την έχουν στο αυτοκίνητο του μπαμπά στο πίσω κάθισμα , στα πόδια του συνοδηγού.  Η αθλητική κουβέντα τους περιστρέφεται εκεί, στις επιτυχίες του ΗΦΑΙΣΤΟΥ.

Στην αγορά του νησιού έχει αφίσες  για  την κάθε αγωνιστική, ενώ τα αθλητικά μαγαζιά έχουν κασκόλ, ποτήρια και μπλούζες της ομάδας τους.

Επιθυμία του Προέδρου του ΗΦΑΙΣΤΟΥ η οποία ενισχύεται και από την βούληση της ΕΟΚ είναι και  η δημιουργία κριτών από κατοίκους του νησιού ,οι οποίοι θα καλύψουν τις θέσεις στο τραπέζι της Γραμματείας ,όπως άλλωστε γίνεται μέχρι σήμερα και σε όλες τις  πόλεις  και νησιά της Ελλάδας που οι ομάδες τους  συμμετέχουν  στο πρωτάθλημα της Α1(ΕΣΑΚΕ), π.χ Ρόδος .

Η Λήμνος, όπως πολύ σωστά διαβάσαμε στο κείμενου του Ηλία Κότσαλη στο Limnosnea.com, εκπαιδεύει και εκπαιδεύετε.

Εμείς απολαμβάνουμε την ευγένεια και την μαζικότητα της κερκίδας και παράλληλα είμαστε εδώ για να χειροκροτήσουμε και να συγχαρούμε τόσο την προσπάθεια όσο και την επιτυχία σε ότι θετικό γίνεται.  

 

 

Σάββατο, 09 Φεβρουαρίου 2019 08:14

Ειναι παγκόσμιο, εκει στο "πουθενά" !

«Παιδιά, ελάτε να δούμε την μεγαλύτερη ψηφιακή Βιβλιοθήκη του κόσμου!!!»

Τη Δευτέρα, 4 Φεβρουαρίου 2019, στην αίθουσα Πληροφορικής του Γυμνασίου Λιβαδοχωρίου, οι μαθητές και οι μαθήτριες της Τρίτης Τάξης με την υποστήριξη του Υπεύθυνου Εργαστηρίου και καθηγητή Πληροφορικής του Σχολείου μας κου Νίκου Χαβιά, είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν ένα μάθημα διαφορετικό.

 Η κα Ματίνα Γκόγκα, υπεύθυνη του Κέντρου Ελληνικών Σπουδών (Ελλάδος) του Πανεπιστημίου Harvard για το  Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα με τίτλο: «Εισαγωγή στα Ψηφιακά Εργαλεία Γνώσης. Η ψηφιακή Βιβλιοθήκη του Κέντρου Ελληνικών Σπουδών» ξενάγησε  τους μαθητές μας, μέσω τηλεδιάσκεψης, στην μεγαλύτερη ψηφιακή Βιβλιοθήκη του κόσμου και στις μεθόδους  με τις οποίες μπορούν να αξιοποιηθούν τα δεδομένα της για τη διάδοση της γνώσης.

Τα παιδιά ενημερώθηκαν σχετικά με τη δομή του Πανεπιστημίου και την ψηφιακή του βιβλιοθήκη, τα πνευματικά δικαιώματα  και την πρόσβαση στην παγκόσμια γνώση με τη χρήση ψηφιακών εργαλείων. Καθώς ο κυρίαρχος στόχος της ψηφιακής βιβλιοθήκης είναι η διαφύλαξη του παγκόσμιου πολιτισμού, εντυπωσιακή ήταν η παρουσίαση σε ψηφιακή μορφή της πρώτης σελίδας του αρχαιότερου χειρογράφου της Ιλιάδας του Ομήρου, που χρονολογείται τον 10ο  μ.Χ. αιώνα και  το οποίο φυλάσσεται στην Μαρκιανή Βιβλιοθήκη της Βενετίας.  Σήμερα μπορεί ο καθένας, από κάθε γωνιά του πλανήτη,  να έχει πρόσβαση σ΄ αυτό το πλούσιο υλικό από τον προσωπικό του  υπολογιστή.

«Λοιπόν, καλή πλοήγηση στον ψηφιακό κόσμο της γνώσης και καλό διάβασμα!!!»

 

Σάββατο, 09 Φεβρουαρίου 2019 07:37

ΤΑ ΧΩΡΙΑ ΤΗΣ ΛΗΜΝΟΥ: Ατσική

 (μια σειρά που παρουσιάζεται αλφαβητικά κάθε Σάββατο.

Επόμενο χωριό: Βάρος)

 Γράφει ο Θόδωρος Δημητριάδης

 Η Ατσική είναι κεφαλοχώρι, βρίσκεται στο κέντρο του νησιού και έχει 1.000 κατοίκους. Βρίσκεται μέσα σε εύφορο κάμπο, πολύ κοντά σε όλα τα ενδιαφέροντα και αξιοθέατα του νησιού (αεροδρόμιο, όμορφες παραλίες, τα αρχαία Ηφαιστεία, Καβείρια, Πολιόχνη κ.ά.). Διαθέτει τουριστικές υποδομές και υπηρεσίες, ενοικιαζόμενα δωμάτια, ένα μικρό ξενοδοχείο, ταβέρνες, καφέ και μπαράκια, περιφερειακό ιατρείο, ταχυδρομείο, αστυνομικό σταθμό, Κέντρο Εξυπηρέτησης Πολιτών, γραφείο ενοικιάσεως αυτοκινήτων και εμπορικά καταστήματα.

Ένα από τα πιο όμορφα σημεία του χωριού είναι η πλατεία του, με τις καφετέριες και τα τραπεζάκια κάτω από τις μουριές και τα άλλα δέντρα.

Ο ενοριακός ναός του Αγίου Γεωργίου είναι εντυπωσιακός, ρυθμού τρίκλιτης βασιλικής, και χτίστηκε το 1868. Έχει νεοκλασικό διάκοσμο, ενώ το καμπαναριό του είναι το μεγαλύτερο της Λήμνου.

Οι κάτοικοι ασχολούνται με την παραγωγή σιτηρών, σταφυλιών και κτηνοτροφικών προϊόντων.

 Η όμορφη αμμουδερή παραλία του Αγιαρμόλα γειτονεύει με τα εντυπωσιακά κόκκινα βράχια, τα Αγιάσματα και τα ερείπια προϊστορικού οικισμού στο λόφο Προγόμυλος. Βορειότερα, προς τα Φαλακρά, η θάλασσα σχηματίζει πολλούς κολπίσκους με καθαρά νερά και ωραίες αμμουδιές, ιδανικό μέρος για τους ερασιτέχνες ψαράδες. Το καλοκαίρι στην παραλία λειτουργεί και καφετέρια-πιτσαρία.

 Στην Ατσική δραστηριοποιείται γυναικείος συνεταιρισμός ζαχαροπλαστικής, που λειτουργεί ένα από τα δύο εργαστήρια ζαχαροπλαστικής του χωριού, και στο οποίο θα βρείτε νοστιμότατα παραδοσιακά γλυκά, κουλουράκια, παξιμάδια, ψωμιά και ζυμαρικά.

Το άλλο εργαστήριο είναι το γνωστό ΧΡΥΣΑΦΗ, που εκτός από γλυκά και τα περίφημα αρτοσκευάσματα, παράγει και τα  γαλακτοκομικά της Λήμνου που έχουν γίνει περιζήτητα σε όλη την Ελλάδα και το εξωτερικό.

Στην περιοχή λειτουργεί επίσης το εργοστάσιο αναψυκτικών ΚΟΥΚΟΥΛΗΘΡΑ με ντόπιες λεμονάδες, πορτοκαλάδες, βυσσινάδες κ.ά.

 Όπως αναφέρει η Βικιπαίδεια το όνομα του χωριού Ατσική αποδίδεται σε παραλλαγή της αρχαίας ονομασίας Αττική.

Πριν από το 1360 υπήρχε στην Ατσική ένας μικρός ναός με το όνομα Άγιος Ιωάννης Πρόδρομος, που αργότερα έγινε μετόχι της μονής Διονυσίου του Αγίου Όρους. Η ίδια μονή (Διονυσίου) είχε κι ένα άλλο μικρό εκκλησάκι, του Αγίου Νικολάου, ανάμεσα στην Ατσική και στο Προπούλι.

Γύρω από την Ατσική υπήρχαν παλιότερα οι εξής μικροί οικισμοί -τσιφλίκια ή μετόχια μονών του Αγίου Όρους, τα οποία σήμερα έχουν εγκαταλειφθεί:

  • Η Κρηνίδα.
  • Το Γενοβιού(ς) κοντά στον Άγιο Ερμόλαο, τοπωνύμιο που προήλθε από παλαιό Γενοβέζο ιδιοκτήτη, πιθανό από τον 14ο αιώνα που υπήρχε στο νησί κάποιος Κωνσταντίνος του Γεννουΐτου. Σήμερα στην περιοχή υπάρχει εξωκλήσι του Αγ. Γεωργίου.
  • Τα Παλιοπορτόρια, ανάμεσα σε αρχαία μνημεία, μάλλον επειδή παλιά ήταν οικισμός με το όνομα Πραιτόριο, ο οποίος όταν εγκαταλείφθηκε αποκλήθηκε Παλιό Πραιτόριο - Παλιοπορτόρια. Το 1885 το Παλαιό Πραιτόριο είχε 12 κατοίκους, ανεμόμυλο και πολλά χαλάσματα σπιτιών. Το 1917 ανακαλύφτηκαν μισοθαμμένοι μαρμάρινοι και λίθινοι κίονες, ένα πηγάδι με υποστυλωμένες υπόγειες κοιλότητες κι ένα περιτείχισμα γύρω-γύρω σε μεγάλη έκταση.

 Το 1844 η Ατσική ήταν ένα από τα κεφαλοχώρια του νησιού και είχε συγκεντρώσει τους κατοίκους των γύρω μικρών οικισμών. Ο δημογέροντας του χωριού Χριστοφής παπά Αθανασίου ήταν ένα από τα οκτώ μέλη της επιτροπής που έστειλαν οι Λημνιοί στο σουλτάνο απαιτώντας να διώξει τον καταχραστή διοικητή του νησιού.

Το χωριό είναι κτισμένο σε ένα μικρό  λόφο στο μέσο μεγάλης πεδιάδας.

Το 1874 είχε 170 οικογένειες και 223 κατοικίες.

Το 1854 η ενορία είχε ιερέα τον παπά Γιάννη ενώ το 1856 οι 248 στρατεύσιμοι άνδρες του χωριού πλήρωσαν φόρο 7935 γρόσια, ώστε να απαλλαγούν από τη στράτευση. Το ίδιο έτος οι κάτοικοι πλήρωσαν 1505 γρόσια για τέλη αμπελιών και καπνών.

Στα τέλη του 19ου αιώνα η κοινότητα είχε κυκλοφορήσει κέρματα για τις μικροσυναλλαγές με τη σφραγίδα «Α».

 Οι Ατσ’κιώτες έστελναν τρεις αντιπροσώπους στην παλλημνιακή επαρχιακή συνέλευση.

Το 1911 κτίστηκε η κεντρική βρύση «ΙΔΙΑΙΣ ΔΑΠΑΝΑΙΣ» των κατοίκων.

Το 1912 το χωριό ήταν δήμος και είχε ταχυδρομείο με τη σφραγίδα «ATCHKY», όπως είναι η φωνητική απόδοση του ονόματος στη λημνιακή ντοπιολαλιά. Ως Atski τη σημειώνουν στους χάρτες τους κι οι περιηγητές Cozne (1858) και Fredrich (1904) ενώ στα κοινοτικά έγγραφα αναφέρεται συχνά ως Ατζική.

 Η εύφορη αγροτική περιφέρεια μεταμόρφωσε την Ατσική σε ένα από τα πλουσιότερα χωριά του νησιού προκαλώντας το θαυμασμό σε πολλούς, όπως στον Άγγλο κληρικό Tozer που την επισκέφθηκε το Μάρτιο του 1889. Φιλοξενήθηκε στο σχολικό κτίριο, το οποίο, εκτός από τις μεγάλες αίθουσες, περιλάμβανε κατοικία του δάσκαλου και δωμάτιο-ξενώνα.

Σε άλλους ο πλούτος προκαλούσε τη ζήλια, όπως στον πειρατή Ψυρούκη, ο οποίος το 1860 προσπάθησε με 15 άνδρες να λαφυραγωγήσει το χωριό. Όμως, οι κάτοικοι πρόλαβαν και ειδοποίησαν τη χωροφυλακή που ήλθε από την πρωτεύουσα Κάστρο (μετέπειτα Μύρινα). Ακολούθησε συμπλοκή, στην οποία σκοτώθηκαν ο πειρατής Ψυρούκης και τρία από τα παλικάρια του.

 Το 1868 κτίστηκε ο ενοριακός ναός του Αγίου Γεωργίου, ρυθμού τρίκλιτης βασιλικής. Σε επιγραφή αναγράφεται "ΠΡΩΤΟΜΑΣΤΟΡΗΣ ΠΑΝΤΕΛΙ ΤΣΑΝΙΣ". Πρόκειται για τον Παντελή Τζανή από την Κωνσταντινούπολη, ο οποίος έκτισε και τους ναούς στο Πλατύ και στο Βάρος. Φέρει νεοκλασικό διάκοσμο, κιονόκρανα κορινθιακού ρυθμού και αγιογραφίες ρωσικής τεχνοτροπίας. Οι πέτρες του προέρχονται από το λατομείο του λόφου Σμούλα ενώ στο νάρθηκα έχουν ενσωματωθεί μαρμάρινοι κίονες που μεταφέρθηκαν από τη θέση Ζαβαλάκη. Τα κεραμίδια φτιάχνονταν στο λεγόμενο "Κεραμιδαριό", στα νότια του χωριού.

Ο ναός έχει έξι χαρακτηριστικά ανοίγματα στον εξωνάρθηκα και οκτώ πολύμορφα παράθυρα στην πρόσοψη.

 Αργότερα φτιάχτηκε και καμπαναριό, το οποίο κατεδαφίστηκε λόγω αστάθειας. Το 1928 κτίστηκε νέο καμπαναριό με δαπάνη 650.000 δρχ. του Συλλόγου Ατσικιωτών Νέας Υόρκης "Ο Άγιος Γεώργιος". Αρχιτέκτονας ήταν κάποιος Κυριακίδης αλλά ο τεχνίτης που το έφτιαξε ήταν ο μάστρο-Γιάννης Φωτιάδης. Αυτός ήταν λιθογλύπτης από την Σαμψούντα του Πόντου, εγκατεστημένος στην Ατσική. Φτιάχτηκε με πέτρα από το Ρωμανού.

Είναι το μεγαλύτερο και το εντυπωσιακότερο καμπαναριό της Λήμνου, διαστάσεων 5x5, με περίτεχνα σκαλιστά κιονόκρανα. Η αρχική καμπάνα του ήταν ρωσική, ζύγιζε 400 κιλά κι ακουγόταν σε πολύ μεγάλη απόσταση, ως τον Άγιο Δημήτριο, την Δάφνη και το Βάρος.

 Το σχολείο λειτουργούσε από το 1874 ως κοινοτικό τετρατάξιο. Στη συνέχεια, ως το 1912 αναβαθμίστηκε σε πεντατάξιο ενώ είχε ιδρυθεί και ξεχωριστό παρθεναγωγείο. Το 1919 ιδρύθηκε εξατάξιο δημοτικό, το οποίο λειτούργησε ως τριθέσιο ή τετραθέσιο μέχρι τη δεκαετία του ’90 που αναβαθμίστηκε σε εξαθέσιο.

Το παλιό διδακτήριο, κτίσμα του 1883, χρησιμοποιείτο ως το 1957, οπότε αποπερατώθηκε το σημερινό με οικονομική ενίσχυση και ομογενών από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής..

Μεταξύ άλλων υπηρέτησαν στο σχολείο της Ατσικής οι δάσκαλοι: Ιωάννης Βασιλειάδης (1896-1900), Αργύριος Καβουρίδης (1916-20), Ηλιοφωτίστη Κακκιάδου (1916-20, από την Ατσική), Παλαιολόγος Αβαδέλλης (1925-31), Όλγα Κακκιάδου (1932-37 και 1951, από την Ατσική), Γεώργιος Βασδέκης (1938-47), Σαπφώ Κυρίκου (1938-48), Ελισάβετ Κουρκούλου (1938-45), Σοφία Σαραντοπούλου (1956-74), Κων. Τσουβελεκάκης (1961-70, από την Ατσική) κ.ά.

 Το 1918 εντάχτηκαν στην κοινότητα Ατσικής και οι  οικισμοί Προπούλι και Κρηνίδα και το 19510 είχε 1.328 κατοίκους.

Στη διάρκεια του μεσοπολέμου γνώρισε σημαντική ανάπτυξη. Στο σχολείο φοιτούσαν 170 μαθητές και ιδρύθηκε νηπιαγωγείο.

Η αγροτική παραγωγή αυξήθηκε και το 1938 παρήχθησαν 700.000 οκάδες σιτηρά, 45.000 οκ. σουσάμι, 40.000 οκ. βαμβάκι, 22.000 οκ. όσπρια, 15.000 οκ. ζωοτροφές (ρόβι, λαθούρι κλπ).

 Το καλοκαίρι του 1931 αναφέρεται ο ποδοσφαιρικός σύλλογος "Κεραυνός Ατσικής", ο οποίος διέθετε γήπεδο και φιλοξένησε δυο φορές την "Ολύμπια Λιβαδοχωρίου" (σκορ 1-0 και 2-3) με διαιτητή τον Καψιδέλη.

Τον Ιανουάριο 1932 πρωτοεμφανίζεται ο ΗΡΑΚΛΗΣ σε αγώνα με τον ΠΑΛΛΗΜΝΙΑΚΟ (σκορ 0-2). Αναφέρονται οι παίκτες: Β. Πασχάλης, Κατρακίλης, Χλάχλας, Μουστάκας, Πατρίκης, Κατσάρης, Καλαϊτζής, Κομνηνός, Λεμισιάκης και Παχνέλας.

Ο ΗΡΑΚΛΗΣ έγινε επίσημο σωματείο το 1953 και αγωνίζεται μέχρι σήμερα με σημαντικές διακρίσεις, τίτλους και συμμετοχή στο πρωτάθλημα Δ’ Εθνικής Κατηγορίας.

Το 1998 η Ατσική ήταν έδρα του ομώνυμου Δήμου με δήμαρχο τον Ανδρέα Καλατζή.

 Τα τελευταία χρόνια η Ατσική έχει σημαντική τουριστική ανάπτυξη με επίκεντρο τον Αγιαρμόλα που βρίσκεται στα βόρεια του χωριού – πήρε το όνομα του από το εξωκλήσι του Άγιου Ερμόλαου, το οποίο «ΑΝΗΓΕΡΘΗ ΔΑΠΑΝΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΑΛΟΥΔΑΣ» το 1867 πάνω από μια νεροπηγή. Εκεί βρίσκεται το λιμανάκι του χωριού και η αμμουδερή παραλία για μπάνιο, ενώ αξιοθέατη είναι και η ακτή με τους κοκκινωπούς βράχους.

Επίσης, στο ακρωτήριο Φαρακλό, βορειοδυτικά του χωριού, υπάρχουν τα Αγιάσματα, μια πηγή μεταλλικού νερού στην οποία αποδίδονται ιαματικές ιδιότητες και παλιότερα πολύς κόσμος έσπευδε να πιει το νερό της.

Τέλος, στο χαμηλό λόφο Προγόμυλος, τρία χιλιόμετρα δυτικά της Ατσικής, έχει εντοπιστεί προϊστορικός οικισμός. Βρέθηκαν λίθινα εργαλεία αλλά δεν έχει γίνει εκτεταμένη ανασκαφή.

 Από την Ατσική κατάγονται σημαντικοί άνθρωποι των γραμμάτων και των τεχνών:

  • Ο σημαντικός λιθογλύπτης Ιωάννης Φωτιάδης (που ήλθε από την Μικρά Ασία). Στον περίβολο του σπιτιού του (μπροστά υπήρχε το εργαστήριο του) υπάρχουν ακόμα γλυπτά του, ημιτελή και ολοκληρωμένα, πεταμένα και αναξιοποίητα.
  • Ο διάσημος βυζαντινολόγος Παναγιώτης Χαρανής ή Peter Charanis (1908-86) που υπήρξε ο πρύτανης των βυζαντινών σπουδών στις ΗΠΑ..
  • Ο ακάματος ιστοριοδίφης της παλαιάς σχολής και φιλόλογος Τάσος Καψιδέλης (1913-87) που συνέγραψε τέσσερα σημαντικά ιστορικά βιβλία για τη Λήμνο.
  • Ο γιατρός Σταύρος Τραγάρας, ζωγράφος, ποιητής και ψυχή του Συλλόγου Ατσικιωτών της Αθήνας με αξιόλογες πρωτοβουλίες, όπως την έκδοση της εφημερίδας “Η Φωνή της Ατσικής”, την διοργάνωση θεματικών ημερίδων για τους Ατσικιώτες λόγιους και πετράδες, για το βαμβάκι κλπ.

 Πολύ δραστήριοι οι κάτοικοι του χωριού και στα πολιτιστικά.

Ο αθλητικός σύλλογος «Ηρακλής» και ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ατσικιωτών «Άγιος Ερμόλαος» με την υποστήριξη του Ο.Ε.Π.Α. Δήμου Λήμνου συνδιοργανώνουν τριήμερη πολιτιστική-αθλητική εκδήλωση, που περιλαμβάνει ποδοσφαιρικό αγώνα  παλαιμάχων και βετεράνων του ΗΡΑΚΛΗ και ΛΗΜΝΟΥ, πανηγυρικό εσπερινό στο εξωκλήσι του Αγ. Ερμόλαου, μουσική βραδιά στην πλατεία, αγώνες δρόμου από τον Άγιο Ερμόλαο έως το Γήπεδο  Ατσικής σε πολλές κατηγορίες (ανδρών, γυναικών, εφήβων, νεανίδων, παίδων, κορασίδων. προπαίδων, προκορασίδων).

Τα Χριστούγεννα ο Σύλλογος φωταγωγεί το χριστουγεννιάτικο δέντρο στην πλατεία του χωρίου κάνοντας την έναρξη των εορτών και ταυτόχρονα μαζεύει τρόφιμα για τους άπορους.

Μια άλλη πολύ σημαντική εκδήλωση είναι η Γιορτή του Αγρότη στην πλατεία του χωριού, η οποία περιλαμβάνει, έκθεση και πώληση αγροτικών προϊόντων και αντικειμένων, έκθεση φωτογραφίας, εδέσματα και ζωντανή μουσική.

 Η Ατσική είναι ένα ακόμα όμορφο χωριό της Λήμνου, με πολύ δραστήριους και φιλόξενους κατοίκους.

 Βιβλιογραφία:

  • Θ. Μπελίτσου, "Η Λήμνος και τα χωριά της", 1994.
  • Θ. Μπελίτσου, "Ιστορικό οδοιπορικό στη Λήμνο: Ατσική", εφ. Λήμνος 473 (12-4-2007).
  • "ΛΗΜΝΟΣ: Ιστορική & Πολιτιστική Κληρονομιά", εκδ. Γ. Κωνσταντέλλης, 2010.

Είναι μια σωστική παρέμβαση μεγάλης σημασίας για την  τοπική Ιστορία:  εκπαιδευτική, κοινωνιολογική, ανθρωπολογική κλπ.

Είναι μια σπουδαία Δουλειά της Ελενης Πολυμένη και αλλων που αναφέρονται σ΄αυτή  την  εργασία του Γυμνασίου Μουδρου…

Μακάρι,  καθως παμε σε Δημοτικές Εκλογές οι Συνδυασμοί να συμπεριλάβουν στο Πρόγραμμα τους  τη διασωση και την αξιοποίηση των Αρχείων αυτων.   Ηλ. Κότσαλης    

 

ΔΙΑΣΩΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΑΡΧΕΙΩΝ ΤΗΣ ΛΗΜΝΟΥ

Με αφορμή τη μεταφορά του ιστότοπου του προγράμματος «Ἐν Ρωσσοπουλίῳ, τῇ 20ῇ Ἰουνίου 1926» σε νέα διεύθυνση (https://roussopouli.wordpress.com), ήρθα ξανά σε επαφή με τους θησαυρούς που είναι κρυμμένοι στο αρχείο αυτό.

Το πρόγραμμα

Το πολιτιστικό πρόγραμμα «Ἐν Ρωσσοπουλίῳ, τῇ 20ῇ Ἰουνίου 1926» υλοποιήθηκε από μαθητές της Β’ και Γ΄ τάξης του Γυμνασίου Μούδρου «Αργύριος Μοσχίδης», την σχολική χρονιά 2009-2010, με υπεύθυνους καθηγητές τον Ηλία Αγγελάκο και τη γράφουσα. Το αντικείμενο του προγράμματος ήταν η διάσωση και καταγραφή του αρχείου του Δημοτικού Σχολείου Ρουσσοπουλίου, το οποίο είχε μεταφερθεί σε μια αποθήκη. Ο Δήμος Μούδρου τότε, μας έδωσε την άδεια να πάρουμε το αρχείο στο Γυμνάσιο Μούδρου, να το καθαρίσουμε και να το καταγράψουμε. Αποτέλεσμα του προγράμματος ήταν μια σχολική έκθεση σε μια αίθουσα του Γυμνασίου και ένας ιστότοπος.

Το αρχείο

Το αρχείο του Δημοτικού Σχολείου Ρουσσοπουλίου αποτελείται από βιβλία, λυτά έγγραφα, χάρτες, πινακίδες και τα λίγα έπιπλα και θρανία που βρήκαμε στην αποθήκη όπου είχαν μεταφερθεί.

Τα βιβλία χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: στα βιβλία που ανήκαν στη βιβλιοθήκη του σχολείου και ήταν καταλογογραφημένα, και στα υπόλοιπα που είναι μεταγενέστερα και δεν έχουν αριθμό καταλόγου.

Στον κατάλογο της βιβλιοθήκης βρίσκει κανείς σπάνια βιβλία που χρονολογούνται από τις αρχές του 20ου αιώνα. Βιβλία παιδαγωγικά, όπως Η ΑΝΙΧΝΕΥΤΙΚΗ ΠΕΙΡΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ Η ΑΓΩΓΗ του σπουδαίου Γάλλου παιδαγωγού Célestin Freinet, αλλά και πρακτικούς οδηγούς όπως ΛΕΚΤΙΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ.

    Μάλιστα, από την πληθώρα των γεωργικών και κτηνοτροφικών βοηθημάτων, αντιλαμβάνεται κανείς τη σημασία που δινόταν στην αγροτική εκπαίδευση των μαθητών. Παραδείγματα: ΑΝΘΟΚΟΜΙΑ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΟΚΗΠΙΑ - ΜΕΤ’ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ ΠΕΡΙ ΙΔΡΥΣΕΩΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΚΗΠΟΥ και ΠΡΑΚΤΙΚΟΣ ΟΔΗΓΟΣ ΤΟΥ ΑΜΠΕΛΟΥΡΓΟΥ ΟΙΝΟΠΟΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΝΟΠΝΕΥΜΑΤΟΠΟΙΟΥ.

  Υπάρχουν επίσης πολλά θεατρικά έργα για τις εθνικές γιορτές και τις παραστάσεις των μαθητών, όπως Ο ΧΟΡΟΣ ΤΟΥ ΖΑΛΟΓΓΟΥ και Η ΑΥΤΟΥ ΜΕΓΑΛΕΙΟΤΗΣ Ο ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ.

     Στο αρχείο βρίσκουμε και βιβλία προπαγάνδας, χαρακτηριστικά της εποχής τους, όπως ΟΙ ΠΡΩΤΟΠΟΡΟΙ ΤΗΣ ΕΘΝΙΚΟΣΟΣΙΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ (1937) και Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΤΟΥ ΑΠΡΙΛΗ. Ακόμα κι αυτά όμως, αποτελούν τεκμήρια της εκπαιδευτικής ιστορίας του τόπου μας και συμβάλλουν στην κατανόηση των αντίστοιχων ιστορικών περιόδων.

Τέλος, υπάρχουν λογοτεχνικά βιβλία, εγχειρίδια νομοθεσίας, εγκυκλοπαίδειες, παραμύθια κ.ά.

Τα έγγραφα του σχολείου περιλαμβάνουν βιβλία σχετικά με τη λειτουργία του (μαθητολόγια, βιβλία πρωτοκόλλου κ.λπ.) και φακέλους λυτών εγγράφων (εισερχόμενα, εξερχόμενα). Το παλαιότερο είναι ένα μαθητολόγιο του 1908. Χρονολογείται δηλαδή πριν από την απελευθέρωση της Λήμνου και πριν να κτιστεί το κτίριο που στέγαζε το Δημοτικό Σχολείο του Ρουσσοπουλίου.

 Τέλος υπάρχουν χάρτες και πινακίδες.

Τα αρχεία των σχολείων της Λήμνου

Αρχεία σαν κι αυτό του Δημοτικού Σχολείου Ρουσσοπουλίου, υπάρχουν σε κάθε χωριό της Λήμνου. Πολλά απ’ αυτά έχουν διασκορπιστεί ή έχουν υποστεί καταστροφή. Πρόσφατα μάθαμε ότι αρχεία του Δημοτικού Σχολείου Πορτιανού βρέθηκαν στο δρόμο. Παρόμοιες καταγγελίες έχουμε ακούσει για το αρχείο του Δημοτικού Σχολείου Κορνού. Ακόμη όμως και τα αρχεία που βρίσκονται ακόμα στα παλιά κτίρια των σχολείων και δεν τα έχει αγγίξει κανείς, καταστρέφονται σιγά σιγά από τα πουλιά και τα ποντίκια που πιθανόν να μπαίνουν στα κτίρια (όπως συνέβη και με το αρχείο του Ρουσσοπουλίου) και από την έλλειψη της απαιτούμενης συντήρησης. Έπειτα υπάρχει και φθορά που προκαλείται από μας τους ίδιους. Το αρχείο του Δ.Σ. Ρουσσοπουλίου μεταφέρθηκε κακήν κακώς σε σακούλες απορριμμάτων μέσα σε μια αποθήκη όπου η στέγη έβαζε νερά. Και εδώ ας μας επιτραπεί να επισημάνουμε, με πνεύμα αυτοκριτικής, μια αντίφαση και ολιγωρία των καιρών μας: Διαδηλώνουμε για μείζονα εθνικά ζητήματα, αλλά την ιστορία του τόπου μας που είναι δίπλα μας, την ποδοπατάμε και την καταστρέφουμε. Οι παρακάτω φωτογραφίες νομίζω τα λένε όλα.

Κάποια στιγμή όμως η καταστροφή αυτή πρέπει να σταματήσει.

Κι αν σε ένα μικρό σχολείο σαν αυτό του Ρουσσοπουλίου μπορεί να βρει κανείς θησαυρούς, φανταστείτε τι θησαυροί θα υπάρχουν στα σχολεία της Μύρινας (Δημοτικά και Γυμνάσιο), που είναι παλαιότερα από τα υπόλοιπα σχολεία του νησιού.

Τι μπορεί να γίνει

Κατά καιρούς έχουν υπάρξει διάφορες προτάσεις για τη διάσωση των αρχείων αυτών. Μία απ’ αυτές είναι η δημιουργία μουσείων σχολικής ζωής. Σε ένα τέτοιο μουσείο τα αρχεία θα συντηρηθούν και θα μπορούν να εκτεθούν μαζί με άλλα σχετικά τεκμήρια.

Κατά την άποψή μου η λύση αυτή δεν είναι η κατάλληλη. Πρώτον, ένα μουσείο δεν είναι ο αρμόδιος φορέας για την διαχείριση των αρχείων. Δεύτερον, τα αρχεία δεν είναι καταρχήν μουσειακό είδος. Είναι ένα ζωντανό υλικό, που είναι πολύτιμο στους μελετητές της ιστορίας, της κοινωνικής ανθρωπολογίας και άλλων επιστημών, και που πρέπει επιπλέον να παραμένει ανοικτό σε κάθε πολίτη.  Τέλος, η επισκεψιμότητα ενός εκπαιδευτικού μουσείου στη Λήμνο θα ήταν δυστυχώς χαμηλή και δεν θα εξασφάλιζε πρόσβαση στη συλλογική μνήμη, με τον ίδιο τρόπο που μπορεί να το εξασφαλίζει μια συλλογή αρχείων ανοιχτή στο κοινό.

Η πρότασή μου είναι η ίδρυση παραρτήματος των Γενικών Αρχείων του Κράτους (Γ.Α.Κ.) στη Λήμνο.

Τι είναι τα ΓΑΚ;

Τα Γενικά Αρχεία του Κράτους είναι ο θεματοφύλακας των ιστορικών αρχείων της χώρας. Είναι μια υπηρεσία που υπάγεται στο Υπουργείο Παιδείας.

Αποστολή της υπηρεσίας αυτής είναι (αντιγράφω από την ιστοσελίδα τους http://www.gak.gr/org/miss/miss-00.html):

  • Η εποπτεία, διάσωση, συγκέντρωση, συντήρηση, καταγραφή, μικροφωτογράφηση, ταξινόμηση και ευρετηρίαση του αρχειακού υλικού της χώρας και η διάθεση προς μελέτη όλων των δημόσιων και ιδιωτικών αρχείων, εγγράφων και χειρογράφων, τα οποία αναφέρονται στην ιστορία και στην πολιτιστική κληρονομιά του ελληνικού έθνους και σε ό,τι έχει σχέση με τη διοικητική, οικονομική και κοινωνική ζωή του ελληνικού κράτους.
  • Η επισήμανση και απογραφή των εχόντων ιστορικό ενδιαφέρον δημόσιων αρχείων, η επιλογή και εισαγωγή τους στα Γενικά Αρχεία του Κράτους και η προετοιμασία για τη διάθεση στους μελετητές.
  • Η συνεργασία με τις αρχές της Εκκλησίας, των εκκλησιαστικών και μοναστηριακών ιδρυμάτων και άλλων θρησκευτικών φορέων για τη διάσωση του αρχειακού υλικού.
  • Η συνεργασία με τους κατόχους ιδιωτικών αρχείων, τα οποία παρουσιάζουν ιστορικό ενδιαφέρον.
  • Η εποπτεία των ειδικών αρχείων που ιδρύονται και λειτουργούν σε υπηρεσίες του ευρύτερου δημόσιου τομέα.
  • Η έκδοση δημοσιευμάτων (περιοδικών και αυτοτελών), που εξυπηρετούν τη γνώση των ιστορικών πηγών της χώρας.
  • Η συμμετοχή σε ερευνητικά προγράμματα σε συνεργασία με άλλους επιστημονικούς φορείς της ημεδαπής ή της αλλοδαπής.
  • Ο εμπλουτισμός με αγορά ή αποδοχή δωρεάς αρχειακού υλικού από τους κατόχους τους και ομοιοτύπων αρχειακού υλικού που βρίσκονται σε ξένα κράτη ή οργανισμούς.

Οι υπηρεσίες ΓΑΚ διαθέτουν τον απαιτούμενο εξοπλισμό για τη διαχείριση και ψηφιοποίηση των αρχείων και στελεχώνονται από κατάλληλο επιστημονικό προσωπικό, καθώς και από εκπαιδευτικούς που αποσπώνται στα ΓΑΚ κάθε χρόνο.

Κατά την επίσκεψή μας με τα παιδιά του προγράμματος στα ΓΑΚ Θεσσαλονίκης, την άνοιξη  του 2010, περιηγηθήκαμε σε ένα πανέμορφο κτίριο παλιού σχολείου, στην οδό Παπαναστασίου. Μας ξενάγησε ο προϊστάμενος της υπηρεσίας. Εντυπωσιαστήκαμε από τα εκθέματα της οθωμανικής περιόδου της πόλης και από τον σύγχρονο εξοπλισμό ψηφιοποίησης. Υπήρχε ακόμα αναγνωστήριο για τους μελετητές των αρχείων. Για να συνοψίσω, συνειδητοποιήσαμε το σημαντικό έργο που επιτελεί αυτή η υπηρεσία.

Γραφεία ΓΑΚ υπάρχουν σε κάθε πρωτεύουσα νομού. Υπάρχουν όμως και τοπικά παραρτήματα σε επαρχιακές πόλεις και νησιά. Για παράδειγμα, στα νησιά του Αργοσαρωνικού υπάρχουν παραρτήματα ΓΑΚ στη Σαλαμίνα, στον Πόρο, στην Αίγινα, στην Ύδρα, στις Σπέτσες και στα Κύθηρα. Είναι λογικό και σωστό, κατά τη γνώμη μου, να υπάρχουν τόσα παραρτήματα ΓΑΚ στον ίδιο νομό, και λόγω της νησιωτικότητας αλλά και της ιστορικής σημασίας των νησιών αυτών.

Στον νομό Λέσβου λειτουργεί υπηρεσία ΓΑΚ στη Μυτιλήνη. Σύμφωνα με τον νόμο, όλα τα δημόσια αρχεία της Λήμνου (σχολικά, κοινοτικά, δικαστικά κ.ά.) θα πρέπει να μεταφερθούν στη Μυτιλήνη, αφού δεν υπάρχει υπηρεσία ΓΑΚ στη Λήμνο. Υπάρχει όμως η ανησυχία ότι, λόγω του μεγάλου μεγέθους του αρχείου και του συνεπαγόμενου φόρτου εργασίας στα ΓΑΚ Λέσβου, τα αρχεία της Λήμνου κινδυνεύουν να μείνουν αναξιοποίητα. Επίσης, μια τέτοια κίνηση δυστυχώς θα στερούσε από τη Λήμνο μια μείζονα ευκαιρία πολιτιστικής ανάπτυξης και ανάδειξης της τοπικής ιστορίας. Η γεωγραφική απόσταση από τη Λέσβο αλλά και η πλούσια ιστορία του νησιού τεκμηριώνουν, πιστεύω, την ίδρυση υπηρεσίας ΓΑΚ και στη Λήμνο.

Ας φανταστούμε για λίγο πώς θα μπορούσε να λειτουργήσει η υπηρεσία αυτή και τι θα μπορούσε να προσφέρει.

Το τοπικό παράρτημα ΓΑΚ Λήμνου θα μπορούσε να στεγαστεί σε ένα από τα πανέμορφα κτίρια των παλιών Δημοτικών Σχολείων του νησιού, αξιοποιώντας την αρχιτεκτονική κληρονομιά του τόπου.  Εκεί θα συγκεντρώνονταν όλα τα ιστορικά αρχεία του νησιού, θα συντηρούνταν και θα ψηφιοποιούνταν. Έτσι θα ήταν διαθέσιμα σε κάθε ιστορικό ερευνητή, να τα μελετήσει είτε από κοντά είτε από απόσταση, γνωρίζοντας το νησί μας και εισάγοντας τη Λήμνο πιο δυναμικά στη νεώτερη και σύγχρονη ιστοριογραφία.

Φανταστείτε φοιτητές από όλα τα πανεπιστήμια της χώρας που θα εκπονούν τη διδακτορική τους διατριβή μελετώντας τα αρχεία του τόπου μας. Ιστορικοί ερευνητές, όπως ο κ. Θεόδωρος Μπελίτσος, θα έβρισκαν πλούσια θεματολογία και υλικό στα αρχεία του νησιού. Αλήθεια, πόσα πράγματα θα ξέραμε για την ιστορία της Λήμνου, αν δεν υπήρχαν μελετητές που ερευνούν με πάθος τα ιστορικά αρχεία, όπως ο Αργύριος Μοσχίδης παλαιότερα και ο κ. Μπελίτσος σήμερα; Εξάλλου, ο κάθε πολίτης της Λήμνου θα έχει το δικαίωμα και τη δυνατότητα να αναζητήσει πληροφορίες και έγγραφα, μετέχοντας ενδεχομένως στην ιστορική μελέτη. Στόχος της διάσωσης και ταξινόμησης των αρχείων είναι η διάχυση της γνώσης και ο εκδημοκρατισμός της έρευνας.

Θα μπορούσαν να σχεδιαστούν και να υλοποιηθούν εκπαιδευτικά προγράμματα για τους μαθητές των σχολείων μας, ώστε να γνωρίσουν με βιωματικό τρόπο και να κατανοήσουν καλύτερα το ιστορικό παρελθόν του τόπου τους. Παραθέτω μια τέτοια βιωματική δράση που οργάνωσε και υλοποίησε η συνάδελφος κ. Ρεβέκκα Καραγάτση το 2016 (https://bit.ly/2GudMba). Αποτελεί πλέον κοινό τόπο ότι επισκέψεις σε μουσεία και αρχαιολογικούς χώρους, κατά τις οποίες ο μαθητής έχει μάλλον τον παθητικό ρόλο του καταναλωτή πληροφορίας, παράγουν πολύ μικρότερο εκπαιδευτικό αποτέλεσμα σε σύγκριση με δραστηριότητες όπου τα παιδιά γνωρίζουν τα ίδια το υλικό της έρευνας αυτενεργώντας.

Θα μπορούσαν ακόμη να υλοποιηθούν ερευνητικά προγράμματα σε συνεργασία με άλλους επιστημονικούς φορείς της Ελλάδας και του εξωτερικού. Να γίνονται περιοδικές εκθέσεις, να οργανώνονται διαλέξεις και να εκδίδεται περιοδικό σχετικά με τη δράση των ΓΑΚ και με τα αρχεία του νησιού.

Αλλά και πέρα από την ιστορική έρευνα, ο κάθε πολίτης της Λήμνου θα είχε το δικαίωμα και τη δυνατότητα, να αναζητήσει πληροφορίες και έγγραφα που τον αφορούν.

Ας σταματήσουμε τώρα την ονειροπόληση κι ας επιστρέψουμε στη θλιβερή πραγματικότητα.

Γνωρίζουμε όλοι πόσο δύσκολο και χρονοβόρο είναι να ιδρυθεί μια δημόσια υπηρεσία στη Λήμνο. Άλλωστε, τα τελευταία δέκα χρόνια οι δημόσιες υπηρεσίες σε όλους τους τομείς υποβαθμίζονται. Αυτό όμως δε σημαίνει ότι πρέπει να παραιτηθούμε.

  1. Καλώ λοιπόν όλους τους Λημνιούς και μη, που συμφωνούν με την πρόταση ίδρυσης ΓΑΚ στη Λήμνο, να συμπληρώσουν τα στοιχεία τους στην online συλλογή υπογραφών για την ικανοποίηση του αιτήματος αυτού στην ιστοσελίδα: https://bit.ly/2GdjMWg
  2. Καλώ τους συναδέλφους εκπαιδευτικούς, αλλά και κάθε συμπολίτη μας, να οργανώσουμε μια ομάδα εθελοντών για να συγκεντρώσουμε και να μεταφέρουμε, σε πρώτη φάση, τα αρχεία των σχολείων του νησιού σε έναν χώρο όπου θα είναι ασφαλή, ώστε να σταματήσουμε έτσι τη καταστροφή τους.
  3. Ζητώ την αρωγή του Δήμου Λήμνου σ’ αυτό το εγχείρημα. Πρώτον, να μας παραχωρήσει κάποιο χώρο για την αποθήκευση των αρχείων και δεύτερον, να προωθήσει το αίτημα ίδρυσης ΓΑΚ στη Λήμνου.
  4. Τέλος, καλώ τις υποψήφιες παρατάξεις που θα συμμετέχουν στις προσεχείς δημοτικές εκλογές, να υιοθετήσουν το αίτημα αυτό και να ασχοληθούν πιο συστηματικά με τα θέματα παιδείας και πολιτισμού.

Με το παρόν, μακροσκελές άρθρο θέλησα να αναδείξω ένα βαρύνον και πολύπλευρο ζήτημα, ευαισθητοποιώντας τους συμπολίτες μου να συμμετέχουν σε ένα σημαντικό πολιτιστικό έργο για τον τόπο μας.

Τα στοιχεία μου είναι διαθέσιμα σε όποιον θέλει να συμμετέχει στην προσπάθεια αυτή.

Ευχαριστώ για την υπομονή σας.

 Ελένη Πολυμένη

Καθηγήτρια Πληροφορικής στο Γυμνάσιο Μούδρου